Altijd druk en overprikkeld? Misschien zeg je te vaak ja

Stress, werkdruk, chaos en overprikkeling: waarom ‘ja’ zeggen je opbreekt (en hoe je het oplost)
Een gestrest en opgejaagd gevoel kan natuurlijk veel verschillende oorzaken hebben. Het is altijd goed om dat eerst even voor jezelf uit te zoeken. Maar één hele grote boosdoener zie je vaak over het hoofd: simpelweg te vaak ‘ja’ zeggen, terwijl je eigenlijk ‘nee’ had moeten zeggen.
In deze blog duiken we in de oorzaken en gevolgen van geen ‘nee’ zeggen én hoe je dit praktisch voor jezelf oplost.
Waarom zeg je eigenlijk steeds ‘ja’?
Geen ‘nee’ zeggen heeft vaak te maken met wat we allemaal wel herkennen: aardig gevonden willen worden, bewijsdrang of je laten overrompelen door een vraag, terwijl je achteraf denkt: ik had gewoon moeten zeggen dat ik er even over nadenk.
Maar er is nog een andere, hele praktische oorzaak die vaak vergeten wordt: je hebt zelf geen idee dat je agenda eigenlijk al vol zit.
Je mist het overzicht. Je bewaart je to-dolijst en losse klussen in je hoofd, waardoor je geen reëel besef hebt van hoeveel tijd alles kost en hoeveel tijd je daadwerkelijk hebt. Je vergeet dat al die taken eigenlijk gewoon afspraken met jezelf zijn die ook echt tijd bezetten. En als je niet weet dat je vol zit, weet je dus ook niet dat je ‘nee’ moet zeggen.
Wat zijn de gevolgen als je onterecht ‘ja’ zegt?
Je kunt geen extra tijd bijmaken; je hebt de uren die je hebt. Als je toch meer taken aanneemt – en dus belooft te doen – kun je dat simpelweg niet waarmaken. Je doet dan aan verkeerd verwachtingsmanagement, met vervelende gevolgen voor jezelf én de ander:
– Teleurstelling en vertraging: De ander zit op jouw werk te wachten, kan zelf niet verder en raakt teleurgesteld.
– Uitval: Als je niet streng bent voor jezelf en uiteindelijk helemaal afknapt, is de ‘schade’ nog groter. Dan moet een ander onverwachts dubbel werk doen, omdat jouw eigen taken ook blijven liggen.
Wat gebeurt er wél als je ‘nee’ zegt?
Vaak zijn we bang om ‘nee’ tegen iemand te zeggen, maar in de praktijk ontstaan er dan juist oplossingen. Diegene pakt het toch zelf op, er wordt iemand anders gevraagd, er wordt een alternatief bedacht of er wordt simpelweg beter geprioriteerd. Het grootste voordeel? Iedereen weet precies waar hij aan toe is – inclusief jijzelf.
Hoe regel je dit goed voor jezelf?
Een goed ingerichte agenda gaat je enorm helpen om makkelijker ‘nee’ te zeggen. Een nieuwe taak past er simpelweg niet meer bij als je blokken al vol staan.
Zo pak je dat aan:
1. Maak je hoofd leeg: Schrijf alle losse taken en to-do’s uit je hoofd op één overzichtelijke lijst. Schat daarbij ook in hoeveel tijd een taak kost.
2. Plan afspraken met jezelf in: Houd een gestructureerde agenda bij. Zet eerst je vaste afspraken en afspraken met anderen erin. Plan daarna je taken van de lijst in als echte tijdsblokken – als afspraken met jezelf. Kijk wanneer iets echt af moet zijn en reserveer die tijd.
3. Laat je agenda het antwoord bepalen: Wordt er iets nieuws van je gevraagd? Bedenk of vraag hoeveel tijd het kost en zeg eerst: “Ik kijk even in mijn planning.” Pak je agenda erbij en laat die bepalen wat je zegt:
– “Ja, ik heb dan nog een gaatje om eraan te werken of af te spreken.”
– “Nee, deze week gaat niet lukken, vanaf [datum] kan ik eraan beginnen.”
– “Nee, helaas kan ik je hier niet bij helpen, mijn agenda zit vol.”
Zelfcoaching: even stilstaan bij jouw situatie
Wil je hier direct mee aan de slag? Stel jezelf dan eens eerlijk deze vragen:
– Heb je op dit moment een gestresst of gespannen gevoel en komt dat door een brei aan taken en to-do’s in je hoofd?
– Zou dit kunnen komen doordat je te vaak ‘ja’ zegt, terwijl je eigenlijk ‘nee’ had moeten zeggen?
– Waarom zeg je geen ‘nee’ op de momenten dat je dat eigenlijk wel zou moeten doen?
– Wat levert het je op om overal ‘ja’ op te zeggen en wat is het nadeel voor jou én voor de ander als je dat onterecht doet?
– Heb je op dit moment genoeg overzicht om goed te kunnen beslissen of iets past?
– Welk deel van dat overzicht mis je nu nog: het overzicht van je takenlijst, staan je taken nog niet als tijdsblokken in je agenda of allebei niet?
– Wat is vandaag jouw eerste stap om dit aan te pakken?
Ik hoop dat je met deze tips meer grip krijgt op werkdruk en stress als gevolg van geen ‘nee’ zeggen. Wil je er liever toch een keer over sparren? Dat kan natuurlijk. Kijk op www.basisbegrip.nl voor meer informatie over de sparringsessies.
Je kan deze blog ook beluisteren als BasisBegrip podcast, bijvoorbeeld op Spotify of Apple podcast
Groet Sandra


